stappenplan

Hoe buig ik een leiding?

Zowel voor koperen als voor pvc elektrabuizen zijn kant-en-klare bochtjes te koop (900, 450). Dikwijls echter moeten nieuwe leidingen zó lopen dat deze standaardbochten niet bruikbaar zijn. In dat geval dien je een rechte pijp zelf de gewenste vorm te geven, met behulp van een buigijzer (voor koperen buis) of een buigveer (voor pvc buis).

Een koperen buis buigen vereist enige handigheid. Oefen daarom van tevoren. Koperen buizen zijn ook verkrijgbaar in buigzame vorm (‘Wicu-buis’). Dit is echter beduidend duurder en heeft als nadeel dat je geen knelkoppelingen kunt gebruiken. Het gebruik van flexibele pvc-buis (elektra) is handig, maar bemoeilijkt het trekken van de draden. Deze haken snel vast achter de ribbels van de buis. Gebruik flexibele elektrabuizen daarom alleen voor leidingen die flauwe bochten maken.

Tip!

Er bestaan ook buigtangen waarmee je pijpen van zowel 12 als 15mm kunt buigen. Een buigtang kun je overigens ook bij de bouwmarkt huren.

Hoe buig ik een leiding?
stap 1

Haakse bocht

Een haakse bocht maken (90 graden). Zet een markeerstreep op de onderkant van de buiggoot van de buigtang (watervaste stift).

Hoe buig ik een leiding?
stap 2

De juiste positie

Meet vanaf het hart van de buis de lengte (A) van de te maken bocht. Bepaal de juiste positie van de buis in de tang (lengte B):

  • bij 12mm buis: B = A - 12mm
  • bij 15mm buis: B = A - 15mm
  • bij 22mm buis: B = A - 22mm

Zet op deze hoogte een streepje op de buis.

Hoe buig ik een leiding?
stap 3

Bovenbeen verwijderen

Verwijder het bovenbeen van de tang. Schuif de buis in de tang tot de markeerstreepjes van buiggoot en buis in één lijn liggen.

Hoe buig ik een leiding?
stap 4

Secuur en de sprong

Ga voorzichtig te werk, terugbuigen is lastig. Controleer tussentijds met de tekenhak of je al de gewenste hoek hebt bereikt. Een ‘sprong’ maken (90°, in twee etappes). Bij een ‘sprong’ loopt de buis voor en ná de sprong exact evenwijdig. De twee bochten van de sprong vormen samen een hoek van 90 graden.

Tip!

Gebruik voor het maken van een ‘sprong’ een ruim stuk buis. Als het buigwerk klaar is, kun je de rechte uiteinden voor en na de sprong exact op maat maken.

Hoe buig ik een leiding?
stap 5

Eerste bocht

Buig de eerste bocht (circa 45°).

Hoe buig ik een leiding?
stap 6

Zweihaak leggen

Leg de zweihaak langs de gemaakte bocht en fixeer het handvat. Schuif een duimstok langs het uitstekende deel van het blad (haakse hoek), tot de afstand tussen zweihaak en buis 10cm bedraagt. Teken dat punt op de buis af.

Hoe buig ik een leiding?
stap 7

De tweede bocht

Bepaal de hoek voor de 2e bocht: leg de zweihaak langs het rechte deel van de buis en draai het handvat tot dit evenwijdig loopt met het gebogen deel van de buis. Fixeer de zweihaak.

Hoe buig ik een leiding?
stap 8

Buis in buigtang

Steek de buis in de buigtang. Zorg dat de markeerstreepjes op tang en buis in één lijn liggen.

Tip!

Controleer of je wel de juist richting op buigt: het reeds gebogen deel moet precies in het verlengde van de buiggoot liggen.

Hoe buig ik een leiding?
stap 9

De gewenste hoek

Breng het bovenbeen van de tang aan en buig de buis. Controleer tussentijds (met behulp van de zweihaak) of je de gewenste hoek al bereikt hebt. Beide uiteinden van de buis moeten evenwijdig lopen.

Hoe buig ik een leiding?
stap 10

PVC-pijp buigen (elektra)

Duw de buigveer in de pijp. Laat hem 5cm uitsteken.

Hoe buig ik een leiding?
stap 11

Buigen

Buig de buis op de plek waar de buigveer loopt.

Hoe buig ik een leiding?
stap 12

De buigveer

Trek de buigveer met een draaiende beweging uit de pijp.

Tip!

Hoe meer bochten je in een leiding maakt, hoe moeilijker het is om er later de draden doorheen te trekken. Maak daarom liever meerdere flauwe bochten, dan enkele scherpe bochten. Moet de leiding toch 3 of meer haakse bochten maken? Stel hem dan samen uit meerder delen (verbonden door een mofje) en trek de draden achtereenvolgens door de losse leidingstukken heen. Schuif deze daarna pas in elkaar.

Benodigdheden

Materialen (0)
Gereedschappen (11)
  • Koperen buis buigen:
  • IJzerzaagje
  • Rolmaat
  • PVC buis buigen:
  • Watervaste viltstift
  • Duimstok
  • Zweihaak (12mm, 15mm of 22mm)
  • Buigtang
  • IJzerzaag
  • Pijpensnijder (water, gas)
  • Buigveer
Dit stappenplan komt voor in